Diş implantından sonra bərpa: ilk günlər, qidalanma və sağalma

Diş implantı əməliyyatından sonra ilk 24-48 saat ərzində yüngül şişkinlik, qanaxma və narahatlıq normal hesab olunur və adətən bir neçə gün ərzində özbaşına azalır. Sümüyün implant ətrafında bərkiməsi, yəni osseointegrasiya isə aylarla davam edən ayrı bir prosesdir. Bu məqalədə ilk günlərdən son protezin qoyulmasına qədər olan bərpa mərhələlərini addım-addım izah edirik. Əməliyyatın özü, implant növləri və seçim meyarları haqqında ətraflı diş implantı üzrə tam bələdçidə oxuya bilərsiniz.

Əməliyyatdan sonrakı ilk 24-48 saat

İlk gün ərzində əməliyyat sahəsində yüngül qanaxma, şişkinlik və ağrı gözlənilən haldır. Bu dövrdə:

• Qanaxmanı azaltmaq üçün steril tampon üzərinə 30-40 dəqiqə yüngül təzyiq edin.
• Şişkinliyi azaltmaq üçün üz nahiyəsinə soyuq kompres qoyun, hər dəfə 15-20 dəqiqədən çox saxlamayın.
• Yatarkən başı bir az yuxarıda tutmaq şişkinliyi azaldır.
• Ağrı üçün yalnız həkimin təyin etdiyi dozada dərman qəbul edin.

Şiddətli ağrı adətən 2-3 gün sonra azalmağa başlayır. Bu müddətdən sonra da davam edən və ya güclənən ağrı normal deyil.

Qidalanma qaydaları: nə yemək, nədən çəkinmək

İlk 1-2 həftə ərzində implant sahəsinə birbaşa təzyiq yaratmayan, yumşaq qida rejiminə üstünlük verilir:

• Yoqurt, püre, şorba, omlet kimi yumşaq və isti olmayan qidalar.
• Çox isti və ya çox soyuq içkilərdən çəkinmək, çünki temperatur həssaslığı artıq ola bilər.
• Sərt, xırtıldayan və ya yapışqan qidalardan (qoz-fındıq, çips, saqqız) uzaq durmaq.
• Trubka ilə içmək əvəzinə birbaşa stəkandan içmək — trubka ilə sormaq hərəkəti laxtanı yerindən oynada bilər.

Siqaret və alkoqol qan dövranına təsir edərək sağalmanı yavaşlada bilər, buna görə bərpa dövründə hər ikisindən çəkinmək tövsiyə olunur. Əməliyyatlardan sonra ümumi qidalanma prinsipləri, hansı vitaminlərin sağalmaya kömək etdiyi və nə zaman adi qidaya qayıtmaq barədə ətraflı əməliyyatdan sonra qidalanma bələdçisində məlumat var.

Ağız gigiyenası və implant sahəsinin qulluğu

Əməliyyatdan sonrakı ilk gün diş fırçalamaqdan və ağzı intensiv şəkildə çalxalamaqdan çəkinmək lazımdır. 24 saatdan sonra isə həkimin göstərişi ilə duzlu su ilə yüngül ağız çalxalanması başlaya bilər — bu, sahəni təmiz saxlamağa kömək edir. Digər dişlər adi qaydada, lakin implant sahəsinə toxunmadan fırçalanmalıdır. Sahəni tamamilə sağalana qədər əl və ya dillə yoxlamaqdan çəkinmək vacibdir, çünki bu, infeksiya riskini artırır.

Bəzi hallarda həkim antibakterial ağız məhlulu təyin edə bilər. Bu məhlul yalnız göstərilən müddət və miqdarda, həkimin təlimatına uyğun istifadə olunmalıdır — müstəqil şəkildə əlavə dərman və ya məhlul tətbiq etmək tövsiyə olunmur.

Osseointegrasiya: sümükləşmə nə qədər çəkir?

Osseointegrasiya implantın çənə sümüyü ilə bioloji olaraq birləşməsi prosesidir və son protezin dayanıqlığı üçün həlledicidir. Bu müddət çənənin sümük sıxlığından asılı olaraq dəyişir:

• Alt çənədə sümük adətən daha sıx olduğundan bu proses təxminən 3-4 ay çəkir.
• Üst çənədə sümük strukturu daha məsaməli olduğundan proses adətən 4-6 ay davam edir.

Bu müddət ərzində implant üzərinə həddindən artıq yük düşməməsi üçün müvəqqəti diş və ya qoruyucu qapaq istifadə olunur. Osseointegrasiyanın tam başa çatdığı rentgen müayinəsi ilə təsdiqlənir, bundan sonra son protez üçün ölçü götürülür.

Sağalma sürətinə bir neçə fərdi amil təsir edir: sümük sıxlığı, ümumi sağlamlıq vəziyyəti, tənzimlənməyən şəkərli diabet və siqaret çəkmə vərdişi bunlardan bəzisidir. Bu səbəbdən osseointegrasiya müddəti hər pasiyentdə bir qədər fərqli ola bilər və həkim müayinəsi ilə fərdi qiymətləndirilməlidir.

Gündəlik həyata qayıdış: iş, idman, uçuş

Əksər insanlar əməliyyatdan 1-2 gün sonra yüngül iş rejiminə qayıda bilir, lakin bu, əməliyyatın həcmindən (məsələn, sümük artırılması aparılıb-aparılmadığından) asılıdır. Ağır fiziki yük, əyilmə hərəkətləri və gərgin idman ən azı bir həftə təxirə salınmalıdır, çünki qan təzyiqinin artması qanaxmaya səbəb ola bilər. Təyyarə ilə səyahət adətən qadağan deyil, amma uzun uçuşdan əvvəl həkimlə məsləhətləşmək məsləhətdir.

Yatarkən bir neçə gün başı bir qədər yuxarı vəziyyətdə saxlamaq şişkinliyi azaltmağa kömək edir. Üzü ilə yatmaqdan və əməliyyat sahəsinə təzyiq yaradan yastıqlardan bu dövrdə çəkinmək məsləhətdir.

Müvəqqəti tac və son protezin qoyulması

Osseointegrasiya davam edərkən estetik görünüş üçün müvəqqəti tac qoyula bilər. Sümükləşmə tamamlandıqdan və rentgendə təsdiqləndikdən sonra implant üzərinə son keramika və ya sirkonium tac bərkidilir. Bütün proses — implantın yerləşdirilməsindən son tacın qoyulmasına qədər — çənədən asılı olaraq bir neçə ay çəkə bilər, buna görə plan hər pasiyent üçün fərdi tərtib olunur. Ətraflı diş implantı prosesi haqqında məlumat ayrıca səhifədə verilib.

Nə vaxt həkimə müraciət etməli?

Bərpa dövründə əksər simptomlar tədricən yüngülləşir. Aşağıdakı əlamətlərdən hər hansı biri müşahidə olunarsa, bu, adi sağalma prosesindən kənara çıxma ola bilər və gecikmədən həkimə müraciət etmək lazımdır:

• 3 gündən sonra da güclənən və ya keçməyən ağrı.
• Şişkinliyin azalmaq əvəzinə artması, yüksək hərarət və ya irinli ifrazat.
• İmplantın laxlaması və ya hərəkət hissi.
• Dodaq, çənə və ya dildə uzun müddət davam edən keyimə hissi.
• Tikişlərin vaxtından əvvəl açılması və ya davamlı qanaxma.

Tez-tez verilən suallar

Diş implantından sonra neçə gün işə çıxmaq olmur?

Bu, əməliyyatın həcmindən asılıdır, lakin əksər insanlar 1-2 gün ərzində yüngül iş rejiminə qayıda bilir. Ağır fiziki əmək üçün daha uzun fasilə tövsiyə olunur.

Osseointegrasiya uğursuz olarsa nə baş verir?

Nadir hallarda implant sümüklə tam birləşmir. Bu zaman implant çıxarılır, sahə sağalmağa buraxılır və müəyyən müddətdən sonra yenidən qiymətləndirmə aparılır. Bu, həkimin fərdi müayinəsini tələb edən vəziyyətdir.

Müvəqqəti tac ilə normal yemək olar?

Müvəqqəti tac əsasən estetik məqsəd daşıyır və adətən sərt qidalara tam davamlı deyil. Bu dövrdə yumşaq qida rejiminə əməl etmək tövsiyə olunur.

Bərpa müddətini necə sürətləndirmək olar?

Siqaretdən uzaq durmaq, həkimin göstərişlərinə əməl etmək və ağız gigiyenasını diqqətlə saxlamaq sağalmanı dəstəkləyən əsas amillərdir. Planlaşdırılan nəzarət vizitlərini buraxmamaq da erkən mərhələdə hər hansı problemi vaxtında aşkar etməyə imkan verir. Dr Plasty vasitəsilə həkim konsultasiyasına yazıla bilərsiniz.

Bu məqalə məlumat xarakterlidir və həkim müayinəsini əvəz etmir.